หมวดหมู่ ‘ชุมชนคนท้องถิ่น (คมชัดลึก)’

มหาชัย ปากน้ำท่าจีน สมุทรสาคร

ชุมชนคนท้องถิ่น I ศุกร์ที่ 9 มีนาคม 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          กลุ่มสมาคมประมงจังหวัดสมุทรสาคร บริษัทเอกชน องค์กรต่างๆด้านอาหารทะเล และจังหวัดสมุทรสาคร ร่วมกันหาทางแก้ไขปัญหาการใช้ทรัพยากรอย่างไร้ขีดจำกัด ทำให้ขาดแคลนวัตถุดิบทั้งอาหารสดและแปรรูปอาหารต้องสั่งนำเข้าจากต่างประเทศ เบื้องต้นจึงได้กำหนดจัดงานสืบชะตาทะเลอ่าวไทย ในวันที่ 23 มีนาคม นี้

          จ.สมุทรสาคร หรือที่ชาวบ้านมักเรียกว่า มหาชัย ตั้งอยู่บริเวณปากน้ำท่าจีน (เพิ่มเติม…)

หริภุญชัย-ลำพูน หลายพันปีมาแล้ว

ชุมชนคนท้องถิ่น I พุธที่ 7 มีนาคม 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          นายกลำพูน ให้ชาวเมืองร่วมกันอนุรักษ์คุ้มโบราณ ที่เป็นเรือนไม้ใต้ถุนสูง หลังคากาแล  เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์ และแหล่งท่องเที่ยวของจังหวัด

          ลำพูนมีความเป็นมายาวนานไม่น้อยกว่า 2,500 ปีมาแล้ว

          บริเวณแอ่งที่ราบเชียงใหม่ลำพูน มีร่องรอยชุมชนโบราณก่อนประวัติศาสตร์เข้ามาตั้งหลักแหล่งอยู่นานแล้ว เช่น บริเวณบ้านวังไฮ จ.ลำพูน สืบเนื่องมาจนถึงยุคทวารวดีรับพุทธศาสนาจากภาคกลางที่เคลื่อนย้ายขึ้นมา เมื่อราวหลัง พ.ศ. 1100 (เพิ่มเติม…)

สุโขทัย ศรีสัชนาลัย บนลุ่มน้ำยม

ชุมชนคนท้องถิ่น I จันทร์ที่ 5 มีนาคม 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          สุโขทัย-ศรีสัชนาลัย อยู่บนลุ่มแม่น้ำยม (ระหว่างแม่น้ำปิงกับแม่น้ำน่าน) เส้นทางคมนาคมระหว่างบ้านเมืองและรัฐทางลุ่มเจ้าพระยาใกล้ทะเลอ่าวไทยกับบ้านเมืองภายในที่ห่างไกลทะเล

          ราว 2,500 ปีมาแล้ว บริเวณ จ. สุโขทัย ในลุ่มน้ำยม อยู่ท่ามกลางแม่น้ำโขงทางทิศตะวันออก กับแม่น้ำสาละวินทางทิศตะวันตก เป็นเส้นทางคมนาคมระหว่างเหนือ-ใต้ กับตะวันออก-ตะวันตก (เพิ่มเติม…)

บุญผะเหวด ของชาวร้อยเอ็ด

ชุมชนคนท้องถิ่น I ศุกร์ที่ 2 มีนาคม 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          งานบุญผะเหวดร้อยเอ็ด 2 มี.ค. 2555 – 4 มี.ค. 2555 ณ บริเวณสวนสมเด็จพระศรีนครินทร์ร้อยเอ็ด และบริเวณบึงพลาญชัยร้อยเอ็ด จ.ร้อยเอ็ด

          ร้อยเอ็ด มีนามเต็มในตำนานว่า “เมืองร้อยเอ็ดประตู” หมายถึงเมืองที่อำนาจทางการเมืองและการค้าแผ่ขยายกว้างไกลออกไปทุกสารทิศ เสมือนมีร้อยเอ็ดประตูเมือง ประดุจกรุงทวารวดีในมหากาพย์ของชมพูทวีป (จากหนังสือ ร้อยเอ็ด มาจากไหน? กระทรวงวัฒนธรรม พิมพ์เผยแพร่ พ.ศ. 2553) (เพิ่มเติม…)

เมืองมโหสถ อ.ศรีมโหสถ จ.ปราจีนบุรี

ชุมชนคนท้องถิ่น I พุธที่ 29 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          อ.ศรีมโหสถ จ.ปราจีนบุรี ได้ชื่อจาก เมืองมโหสถ เมืองโบราณยุคหลัง พ.ศ. 1000 หรือราว 1,500 ปีมาแล้ว เรียกตามชาดกเรื่องมโหสถ มีรอยพระพุทธบาทคู่ที่สระมรกต แล้วจะมีเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีน ระหว่างวันที่ 29 กุมภาพันธ์ – 8 มีนาคม 2555

          ชื่อเมืองมโหสถ มาจากชาดกเรื่องพระมโหสถ ติดมากับกลุ่มลาวพวนที่เข้ามาตั้งถิ่นฐานบ้านเรือนเมื่อราวรัชกาลที่ 3 แล้วมีคติยกย่องนิทานชาดกมาอธิบายความเป็นมาของชุมชน (เพิ่มเติม…)

รอยพระพุทธบาท สระมรกต จ.ปราจีนบุรี

ชุมชนคนท้องถิ่น I จันทร์ที่ 27 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          งานเทศกาลมาฆปูรมีศรีปราจีน จะมีระหว่างวันที่ 29 กุมภาพันธ์ – 8 มีนาคม 2555 ณ วัดสระมรกตและโบราณสถานสระมรกต อ.ศรีมโหสถ จ.ปราจีนบุรี

          กลุ่มโบราณสถานสระมรกต อยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของเมืองมโหสถ  อ.ศรีมโหสถ จ.ปราจีนบุรี ศูนย์กลางรัฐขนาดเล็กบนฝั่งตะวันออกลุ่มเจ้าพระยา อายุราวหลัง พ.ศ. 1000 เครือข่ายต่อเนื่องถึงเมืองพระนครบริเวณทะเลสาบกัมพูชา

          โบราณสถานสระมรกต ตั้งชื่อตามสระน้ำขนาดใหญ่ ที่ชาวบ้านเรียก “สระมรกต” เป็นอ่างเก็บน้ำแบบที่เรียกว่า “บาราย” อย่างเขมรโบราณ สัมพันธ์กับงานช่างเขมร และจารึกเขมรที่พบจากกลุ่มโบราณสถานสระมรกตนี้ (เพิ่มเติม…)

โปงลาง และแพรวา จ.กาฬสินธุ์

ชุมชนคนท้องถิ่น I ศุกร์ที่ 24 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          งานมหกรรมโปงลาง แพรวาและงานกาชาด มีระหว่างวันที่ 26 กุมภาพันธ์  - 7 มีนาคม 2555 ณ บริเวณสนามหน้าศาลากลางจังหวัดกาฬสินธุ์, สนามหน้าศาลจังหวัดกาฬสินธุ์ และสนามหน้าตำรวจภูธรจังหวัดกาฬสินธุ์

          โปงลาง บางแห่งเรียก หมากกลิ้งกล่อม หมากเตอะเติน ทำจากท่อนไม้ร้อยติดกันเป็นผืนแขวนกับเสาหรือราง ใช้ไม้ตีเป็นทำนอง

          โปงลาง ถูกประดิษฐ์ขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2505 โดยนายเปลื้อง ฉายรัศมี พัฒนามาจาก “เกราะลอ” หรือ “ขอลอ” คือกระบอกไม้ไผ่หลายลำไล่ขนาดร้อยเถาวัลย์แขวนตีเป็นทำนอง ต่อมาจึงปรับปรุงใช้ไม้เนื้อแข็งให้เสียงดังกังวานขึ้น และปรับให้มีจำนวนลูกและเสียงเพิ่มขึ้น แล้วเล่นรวมกับเครื่องดนตรีอีสานชนิดอื่น (เพิ่มเติม…)

อ่างทอง เมืองบนลุ่มเจ้าพระยาและลำแม่น้ำน้อย

ชุมชนคนท้องถิ่น I พุธที่ 22 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          งานของดีเมืองอ่างทองและงานกาชาดประจำปี ระหว่าง 25 ก.พ. – 4 มี.ค. 2555 ที่สนามหญ้าหน้าศาลากลางจังหวัดอ่างทอง

          จ.อ่างทองมีแม่น้ำสำคัญไหลผ่าน 2 สาย คือ แม่น้ำเจ้าพระยา และแม่น้ำน้อย เมืองเดิมชื่อ วิเศษชัยชาญ ตั้งอยู่ฝั่งตะวันออกริมแม่น้ำน้อย เพราะเป็นแม่น้ำสายเก่าเส้นทางคมนาคมสำคัญและแหล่งอาหารมาแต่ดั้งเดิม

          ปลายสมัยธนบุรี ย้ายมาตั้งเมืองใหม่บนฝั่งซ้ายแม่น้ำเจ้าพระยา ที่ตั้งเมืองเป็นที่ราบลุ่มคล้ายอ่าง เรียกบ้านอ่างทอง จึงได้ชื่อว่า เมืองอ่างทอง

          นักโบราณคดีสำรวจพบร่องรองคูน้ำคันดินเมืองโบราณสมัยทวารวดี อายุราว พ.ศ. 1200 – 1500 บริเวณ จ.อ่างทอง ที่บ้านคูเมือง ต.ห้วยไผ่ อ.แสวงหา มีการอยู่อาศัยสืบเนื่องมาตั้งแต่ยุคแรกเริ่มสมัยประวัติศาสตร์ ราว 2,500 ปีมาแล้ว (เพิ่มเติม…)

แม่น้ำน้อย คือเจ้าพระยาเก่า

ชุมชนคนท้องถิ่น I จันทร์ที่ 20 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          การจัดการน้ำที่ยังไม่เป็นระบบ เมื่อระบายน้ำจากเขื่อนภูมิพลและเขื่อนสิริกิติ์ โดยไม่ร่วมวางแผนให้รับรู้ทั่วกัน ล่าสุดจึงทำให้น้ำในแม่น้ำน้อยเอ่อท่วมบ้านเรือนและทุ่งนาของราษฎร อ.เสนา และอ.ผักไห่ จ.พระนครศรีอยุธยา

          แม่น้ำน้อย แยกจากแม่น้ำเจ้าพระยา ที่ ต.ชัยนาท อ.เมืองฯ จ.ชัยนาท ไหลลงทางทิศใต้

          ผ่าน จ.สิงห์บุรี, จ.อ่างทอง, จ.พระนครศรีอยุธยา ผ่าน อ.ผักไห่, อ.เสนา และ อ.บางบาล มีคลองบางบาลซึ่งเป็นแม่น้ำเจ้าพระยาสายเดิมมาบรรจบ จากนั้นเข้า อ.บางไทร แล้วไหลลงแม่น้ำเจ้าพระยา ยาว 155 กม. (เพิ่มเติม…)

พระนารายณ์ราชนิเวศน์ ลพบุรี

ชุมชนคนท้องถิ่น I ศุกร์ที่ 17 กุมภาพันธ์ 2555

เรือนอินทร์ หน้าพระลาน

 

          พระนารายณ์ราชนิเวศน์ ตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำลพบุรี ปัจจุบันมีถนนล้อมรอบทั้ง 4 ด้าน สันนิษฐานกันว่าเดิมเป็นพระราชวังของพระราเมศวร คราวประทับเมืองลพบุรี

          ถึงรัชกาลสมเด็จพระนารายณ์มหาราช โปรดให้ปรับปรุงก่อสร้างพระราชวังใหม่ สถาปัตยกรรมเป็นแบบพื้นเมืองผสมอินโด-เปอร์เซีย ตามบันทึกของชาวเปอร์เซียว่าพระนารายณ์โปรดมาประทับที่ละโว้(ลพบุรี)คราวละนานๆ ในปีหนึ่งๆประทับอยู่ถึงเก้าเดือน

          ในสมัยรัชกาลที่ 4 โปรดฯให้ซ่อมแซม เพื่อให้เป็นราชธานีชั้นใน แล้วพระราชทานชื่อว่า พระนารายณ์ราชนิเวศน์ (เพิ่มเติม…)