Archive for พฤษภาคม, 2017

มติชน วันอาทิตย์ 28 พฤษภาคม 2560

มติชน วันอาทิตย์

28 พฤษภาคม 2560

 

สถานการณ์ต่างต่างถูกสร้างขึ้น

บ้างก็มึนงงงันบ้างขวัญหาย

พวกหนึ่งแจ้งแทงทะลุเล่ห์อุบาย

บึ้มขยายเผด็จการเล่นกันเอง

 

สุจิตต์ วงษ์เทศ

ศุกร์ 26 พฤษภาคม 2560

ยังไม่พ้นอาณานิคม

มติชนรายวัน พฤหัสบดีที่ 25 พฤษภาคม 2560

 

ยังไม่พ้นอาณานิคม

          อุษาคเนย์ไม่อาณานิคมอินเดีย เพราะเป็นบ้านเมืองระดับรัฐ มีเทคโนโลยีสูงถลุงโลหะก้าวหน้ามากแล้ว โดยเฉพาะสำริด ก่อนรับศาสนาและอารยธรรมอินเดีย

          มีในบทความวิชาการเป็นงานศึกษาค้นคว้าวิจัยจำนวนมากของ อ. ศรีศักร วัลลิโภดม นานหลายสิบปี หรือราว 50 ปีมาแล้ว

          แรกๆ มีปฏิกิริยาคัดค้านต่อต้าน จากนักวิชาการกระแสหลักจำนวนมาก โดยเฉพาะจากกลุ่มกรมศิลปากร และอาจารย์มหาวิทยาลัยศิลปากร ซึ่งล้วนเป็นผู้สืบทอดอย่างซื่อตรงจงรักภักดีตามแนวคิด Indianized States ของ ยอร์ช เซเดส์ แล้วยึดแนวทางประวัติศาสตร์ศิลปะ เป็นโบราณคดีอย่างดื้อๆ (เพิ่มเติม…)

มติชน วันอาทิตย์ 21 พฤษภาคม 2560

มติชน วันอาทิตย์

21 พฤษภาคม 2560

 

ของของเขาปล้นเอาของเขามา

ยังมีหน้าบอกได้ไม่เสียของ

แต่ของเสียเรี่ยรายเป็นก่ายกอง

ทำแก้หน้าปรองดองด้วยเล่ห์กล

 

สุจิตต์ วงษ์เทศ

ศุกร์ 19 พฤษภาคม 2560

เลิกยึดอำนาจ นั่นแหละ วัฒนธรรมทางการเมือง

มติชนรายวัน ศุกร์ที่ 19 พฤษภาคม 2560

 

เลิกยึดอำนาจ นั่นแหละ

วัฒนธรรมทางการเมือง

 

          “การเสริมสร้างวัฒนธรรมทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย” เป็นกิจกรรมที่สภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ (สปท.) กำลังกระพือและกระตือรือร้นเร่งยกร่างกฎหมายเพื่อใช้บังคับขับเคลื่อนให้เกิดเป็นรูปธรรม

          วัฒนธรรมทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยที่ต้องทำแรกสุด คือการแก้ปัญหาความขัดแย้งทางการเมือง ต้องไม่สร้างสถานการณ์เพื่อยึดอำนาจ ไม่ปฏิวัติ ไม่รัฐประหาร โดยเร่งจัดการเลือกตั้งตามปกติสากลโลก

          นี่แหละดีที่สุดของการสร้างวัฒนธรรมทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย ไม่มีอะไรดีกว่านี้อีกแล้วขณะนี้

          แต่ถ้าอยากมีกิจกรรมทำเท่ ก็ขอแนะนำดังนี้

          วัฒนธรรมเจ้าขุนมูลนาย คือต้นตอหนึ่งของอำนาจนิยม เป็นปฏิปักษ์ต่อระบอบประชาธิปไตย เพราะเป็นต้นทางของความไม่เท่าเทียม ไม่เสมอภาค และไม่เสมอหน้าในสังคม ซึ่ง สปท. ควรเร่งตรากฎหมายยกเลิกเป็นเรื่องต้นๆ

          ที่เห็นแก่ตาทุกวันว่าเป็นสิ่งแสดงออกถึงความเป็นเจ้าขุนมูลนาย ได้แก่ เครื่องแบบสีกากีของข้าราชการ [ไม่เกี่ยวกับเครื่องแบบทหารและตำรวจที่ปฏิบัติหน้าที่ ถ้าไม่ปฏิบัติหน้าที่ก็ไม่ต้องแต่งเครื่องแบบ]

          สีกากีนอกจากแสดงความเป็นเจ้าขุนมูลนาย ยังเป็นสัญลักษณ์ของอาณานิคมยุโรปที่ยังไม่ยอมปลดปล่อยตัวเอง

          เครื่องแบบนักเรียนนักศึกษาเป็นเครื่องหมายการกล่อมเกลาให้เข้าสู่ความเป็นเจ้าขุนมูลนายที่เป็นปฏิปักษ์ต่อประชาธิปไตย

          ยังมีอื่นๆ อีกมาก ที่กระทรวงวัฒนธรรมควรทำ

ขวัญเอ๋ย ขวัญมา พิธีทำขวัญ

มติชนสุดสัปดาห์ ลงฉบับประจำวันศุกร์ที่ 19 พฤษภาคม 2560

 

งานศพ (5)

 

ขวัญเอ๋ย ขวัญมา

พิธีทำขวัญ

 

          คนพื้นเมืองอุษาคเนย์ รวมถึงคนไทยกลุ่มต่างๆ ที่มีหลักแหล่งอยู่ทั้งในและนอกดินแดนประเทศไทยตั้งแต่สมัยโบราณจนถึงปัจจุบัน ล้วนมีความเชื่อเหมือนกันมาช้านานแล้วว่าคนเรามีส่วนประกอบสําคัญอยู่ 2 ส่วน ได้แก่

          ส่วนที่เป็นตัวตน ได้แก่ ร่างกาย และ

          ส่วนที่ไม่เป็นตัวตน ได้แก่ ขวัญ ซึ่งมีเพียงหน่วยเดียว แต่ฝังกระจายอยู่ทั่วทุกแห่งหรือทุกส่วนของร่างกายตั้งแต่เกิดมา เช่น ขวัญหัว ขวัญตา ขวัญมือ ขวัญแขน ขวัญขา ฯลฯ และมีความสําคัญมากเท่าๆ กับส่วนที่เป็นตัวตนหรือร่างกาย

          ถ้าขวัญอยู่คู่กับร่างกาย เจ้าของขวัญจะมีความสุขสบาย แต่ถ้าขวัญออกจากร่างกายไป เจ้าของขวัญจะไม่เป็นปกติ อาจเจ็บไข้ได้ป่วยจนถึงตาย (เพิ่มเติม…)

ทนไม่ได้ ที่ไม่เหมือนเดิม

มติชนรายวัน พฤหัสบดีที่ 18 พฤษภาคม 2560

 

ทนไม่ได้ ที่ไม่เหมือนเดิม

          พวกต่อต้านการเปลี่ยนแปลง เพื่อแช่แข็งไทยให้อนุรักษนิยมสุดโต่ง ย่อมหวั่นไหวอย่างยิ่งเมื่อมีปรากฏการณ์เนติวิทย์นิสิตจุฬาฯ กล้านำทางเข้าเผชิญโลกไม่เหมือนเดิม

          ระบบการศึกษาในวัฒนธรรมอำนาจนิยมแบบเถรวาทไทย มุ่งชี้นิ้วสั่งสอน ดังนั้นใครคิดต่างคำสั่งสอนถือเป็นพวกหัวแข็ง มีโทษ ต้องรับโทษ (เพิ่มเติม…)

มติชน วันอาทิตย์ 14 พฤษภาคม 2560

มติชน วันอาทิตย์                       

14 พฤษภาคม 2560

 

สถานการณ์ทุกอย่างล้วนสร้างได้

ต้านประชาธิปไตยล้มเลือกตั้ง

โทษคนอื่นเกเรทำเพพัง

พอได้ทียกกำลังยึดย่อยยับ

 

สุจิตต์ วงษ์เทศ

ศุกร์ 12 พฤษภาคม 2560

ขวัญ มีรูปร่าง เป็นลวดลายศักดิ์สิทธิ์

มติชนสุดสัปดาห์ ลงฉบับประจำวันศุกร์ที่ 12 พฤษภาคม 2560

 

งานศพ (4)

 

ขวัญ มีรูปร่าง

เป็นลวดลายศักดิ์สิทธิ์

 

          ขวัญเป็นอำนาจกำหนดและกำกับการมีชีวิตของมนุษย์ว่าเป็นคนหรือผี หากขวัญสิงสู่อยู่ตามอวัยวะในร่างกายครบถ้วน ผู้นั้นเป็นคน หากขวัญแยกตัวหนีออกไป ผู้นั้นเป็นผี เรียกผีคน ขวัญที่แยกตัวหนีไป เป็นผีขวัญ

          [จากบทความเรื่อง “ผลงานชิ้นเอกของอาจารย์คำจอง” โดย พิเชฐ สายพันธ์ ในหนังสือ ทฤษฎีบ้านเมืองฯ สำนักพิมพ์สร้างสรรค์ พิมพ์ครั้งแรก พ.ศ. 2553 หน้า 31]

          ด้วยเหตุนี้เอง ผีกับคนเกี่ยวข้องกันเสมอ โดยมีกิจกรรมเซ่นผีเลี้ยงผี แล้วไปมาหาสู่ระหว่างผีกับคนไม่ขาด ดังมีข้อความตอนเริ่มต้นนิทานลุ่มน้ำโขง เรื่องกำเนิดมนุษย์จากน้ำเต้าปุง กล่าวถึงกำเนิดจักรวาลมีดินหญ้าฟ้าแถน โดยผีกับคนไปมาหาสู่กันสม่ำเสมอ ว่า “ก่อเป็นดินเป็นหญ้าเป็นฟ้าเป็นแถน ผีแลคนเที่ยวไปมาหากันบ่ขาด” (เพิ่มเติม…)

เผาศพพระลอบนเมรุ

มติชนรายวัน พฤหัสบดีที่ 11 พฤษภาคม 2560

 

เผาศพพระลอบนเมรุ

          งานศพในวรรณกรรมเรื่องพระลอ เหมือนงานพระเมรุมาศในอิเหนา ยุคต้นกรุงรัตนโกสินทร์

          พระลอ พระเพื่อน พระแพง ยืนตายกอดกันเหมือนไม่ตาย ต่อหน้าคนทั้งปวง มีร่ายพรรณนาว่า “สามพระองค์อิงกัน ผันหน้าต่อศัตรู พิศดูดุจนฤมิต สิ้นชีพพร้อมกัน ยืนอยู่ฉันบมิตาย”

          กวีผู้แต่งเรื่องพระลอ ต้องการย้ำเสน่หาอาลัยของ 3 คนผัวเมีย จึงเนรมิตร่ายด้วยกวีนิพนธ์พรรณนาฉากงานศพ มีลักษณะเฉพาะ ดังนี้ (เพิ่มเติม…)

เสียของ

เสียของ

                            

นักปล้นไทยได้ของไม่เสียของ

ประชาชนเสียของอันทรงค่า

เสียเสรีภาพเสียสิทธิ์นานา

เสียทั้งประชาธิปไตย

 

สุจิตต์ วงษ์เทศ

อังคาร 9 พฤษภาคม 2560