มติชนรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 8 เมษายน 2559

 

ย่านการค้านานาชาติ

แต่ขาดแบ่งปันความรู้ ที่อยุธยา

 

           ย่านการค้านานาชาติ ตลาดบก ตลาดน้ำ บริเวณป้อมเพชร อยุธยา น่าสนุก แต่ไม่สนุก เพราะขาดแบ่งปันความรู้สู่คนทั่วไป (ที่ไม่เป็นนักโบราณคดี)

fortress

บริเวณป้อมเพชร จากริมถนนรอบเกาะเมืองอยุธยา มองไปทางทิศใต้เห็นแม่น้ำสามแยกที่เคยมีตลาดน้ำวนบางกะจะเมื่อหลายร้อยปีมาแล้ว เป็นย่านการค้าที่จอดเรือแพนาวานานาชนิด ถ้ามีคำอธิบายแบ่งปันชาวบ้านทั่วไป จะดึงดูดนักท่องเที่ยวได้อักโข (ภาพมุมกว้าง โดย นราธิป ทองถนอม)

 

           ป้อมเพชร มีชื่อในเอกสารจากหอหลวง ว่าเป็นป้อมใหญ่ของพระนครศรีอยุธยา ที่ก่อด้วยศิลาแลงมั่นคงแข็งแรง สูงราว 7 เมตร (3 วา 2 ศอก) สูงกว่ากำแพงเมือง 1 เมตร (2 ศอก)

           มีชานชาลารอบป้อม มีกำแพงแก้วล้อมรอบชานป้อม มีประตูซ้าย-ขวาเปิดให้เดินเข้าออกตามชานชาลาได้รอบป้อม มีปืนแทรกตามช่อง 8 กระบอก ชั้นล่างมีปืนใหญ่รางเกวียนบรรจุทุกช่อง 16 กระบอก

           ป้อมเพชรอยู่ตรงแม่น้ำสามแยกมีน้ำวนเชี่ยว เพราะเป็นบริเวณแม่น้ำป่าสักชนกับแม่น้ำเจ้าพระยา แล้วไหลลงทางใต้ออกอ่าวไทย

           สามแยกแม่น้ำหน้าป้อมเพชรเป็นตลาดน้ำ เรียกตลาดน้ำวนบางกะจะ เอกสารจากหอหลวงพรรณนาไว้โดยสรุปย่อๆ ดังนี้

           มีเรือปากกว้างมากกว่า 7 เมตร พวกพ่อค้าจีนและแขกจามทอดสมอขายน้ำตาลทราย น้ำตาลกรวด สาคูเม็ดใหญ่เม็ดเล็ก กำมะถัน จันทน์แดง หวายตะค้า กระแชง เคย และสินค้าต่างๆ จากชายฝั่งทะเล

           มีแพลอยของพวกลูกค้าไทย จีน แขกเทศ แขกจาม นั่งร้านแพ ขายสรรพสิ่งของต่างๆ กันทั้งสองฟากฝั่งแม่น้ำ ตั้งแต่ท้ายปากคลองวัดสุวรรณดาราราม ตลอดแม่น้ำไปจนหน้าพระราชวังหลัง

           นอกจากนั้นทางฝั่งตรงข้ามป้อมเพชร มีแพจอดตั้งแต่ท้ายวัดพนัญเชิงตลอดไปจนท้ายวัดพุทไธศวรรย์ และเลยไปจอดเป็นระยะจนหน้าวัดไชยวัฒนาราม

           ตรงฝั่งตะวันออก ตั้งแต่ท้ายเกาะเรียน มีแพจอดเรี่ยรายขึ้นมาจนถึงท่าเสือข้าม มีแพชุกชุมมากขึ้นมาจนถึงท้ายวัดพนัญเชิง

           อ่านแล้วน่าสนุกตามข้อความเอกสารจากหอหลวง

           ถ้ามีโมเดลย้อนยุคเมื่อยังสมบูรณ์ หรือหุ่นจำลองป้อมเพชร (เหมือน ปตท.สผ. ให้ทุนทำไว้ในวังโบราณและวัดสำคัญ) โดยมีคำอธิบายง่ายๆ ย่อๆ กำกับด้วย แล้วสร้างกิจกรรมแบ่งปันเผยแพร่ความรู้ต่อเนื่องสม่ำเสมอ จะมีคุณูปการสูงยิ่ง

           แต่ทุกวันนี้ไม่สนุก เพราะไปถึงสถานที่จริงแล้วไม่มีบอกอะไรเลย