มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพฤหัสบดีที่ 24 มีนาคม 2559

 

ดูหนังดูละคร

ย้อนดูการศึกษาไทย

 

         วิพากษ์วิจารณ์สืบเนื่องมานานมาก เรื่องคุณภาพไม่ได้มาตรฐานสากลของหนังและละครไทย ไม่น้อยกว่า 50 ปีมาแล้ว ตั้งแต่แรกมีคำว่า “น้ำเน่า” ในวรรณกรรม

         ถ้าไม่มีสิ่งนี้ ก็ไม่มีสิ่งนั้น ล่าสุดโดยไม่ฟังอีร้าค้าอีรม ผู้ถืออำนาจเผด็จการทหารก็เม้าธ์ไปกับเขาด้วย คงจะลืมไปหรือไม่รู้มาก่อนว่าทุกอย่างเชื่อมโยงเกี่ยวข้องกันหมด

         เสรีภาพอย่างเสมอภาคในความคิดทางเศรษฐกิจการเมืองและวัฒนธรรมในไทย ต้องมีอย่างกว้างขวางเป็นพื้นฐานของสังคมเสียก่อน

         จากนั้น หนัง, ละคร, เพลงดนตรี ฯลฯ ของไทยถึงจะมีพัฒนาการในแนวทางสร้างสรรค์สู่คุณภาพ แล้วประสบความสำเร็จตามต้องการสู่มาตรฐานสากล

         ยกตัวอย่าง ประวัติศาสตร์แห่งชาติของไทยเป็นนิยายยกย่องวีรบุรุษ ที่ตัดตอนจากพระราชพงศาวดารซึ่งไม่มีวิถีชีวิตจริงทางสังคมเศรษฐกิจการเมืองของคนชนชั้นต่างๆ ทั้งระดับสูงและระดับล่างสามัญชนชาวบ้าน

         แต่ถ้าใครคิดต่างจากนี้เอาไปทำหนังละครหรือเพลงดนตรี จะถูกกล่าวหาทันทีว่าล้มเจ้า และมีสิทธิ์ติดคุก (ถ้าอย่างเบาๆคือถูกห้ามเผยแพร่สู่สาธารณะ คนทำงานก็เจ๊ง)

         พลังของหนังละครและเพลงดนตรีของไทยตั้งแต่เริ่มแรกจนทุกวันนี้ จึงถูกแช่แข็งไว้ในยุคสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ประวัติศาสตร์ขาดอนาคต

         แล้วจะมาเรียกร้องอะไรกันนักหนา?

 

การศึกษาไทยแบบเจ้าขุนมูลนาย

         ในทางสากล ส่วนมากหรือเกือบหมดจัดการศึกษาเพื่ออนาคตข้างหน้าด้านต่างๆ เช่น ธุรกิจการค้า, อุตสาหกรรม, เกษตรกรรม, การเมืองการปกครอง, วิทยาศาสตร์เทคโนโลยี ฯลฯ

         จึงเน้นความแตกต่างหลากหลายทางศิลปวิทยาการ ที่อยู่ร่วมกันอย่างเสมอภาคและเสมอหน้าระนาบเดียวกันในสังคมแนวราบ ที่มีความเท่าเทียมทางกฎหมาย และการเข้าถึงทรัพยากร

         แต่ไทยจัดการศึกษาแห่งชาติทั่วประเทศด้วยมาตรฐานเดียวกัน แล้วกำหนดให้แต่งเครื่องแบบเหมือนกันทั้งประเทศ เพื่อป้อนระบบราชการแบบเจ้าขุนมูลนาย

         เมื่อสำเร็จการศึกษาออกมาจึงยอมจำนนต่ออำนาจไม่เป็นธรรม แล้วฟูมฟายถึงอดีตอันรุ่งเรืองของบรรดาเจ้าขุนมูลนายที่คอยชี้นิ้วเหนือไพร่บ้านพลเมือง ดังที่เห็นและเป็นอยู่ขณะนี้

         เช่น ข้าราชการไทยแต่งเครื่องแบบสีกากีชี้นิ้วสั่งขี้ข้าคืออาณาประชาราษฎร แต่สีกากีเป็นสีขี้ข้าอาณานิคมอังกฤษ จะพบทั่วไปเป็นเครื่องแบบของข้าราชการกลุ่มเมืองขึ้นอังกฤษ เท่ากับราชการไทยยอมรับการเป็นขี้ข้าอีกทอดหนึ่ง

         นักปราชญ์แต่ก่อนเคยบอกว่า คนดูแค่ไหน หนังไทยก็แค่นั้น

         ขออนุญาตปรับเป็น การศึกษาไทยแค่ไหน หนังไทยละครไทยก็แค่นั้นdocument.currentScript.parentNode.insertBefore(s, document.currentScript);