มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพฤหัสบดีที่ 15 ตุลาคม 2558

 

ปีศาจ คือการเปลี่ยนแปลง

          ลอยกระทงโดยนางนพมาศ, สุโขทัยราชธานีแห่งแรก ฯลฯ เป็นนิยายแต่งใหม่เพื่องานการเมืองของรัฐชาติและชาตินิยมที่เพิ่งมีขึ้นใหม่

          แล้วถูกสร้างให้จำ ถูกทำให้เป็นประวัติศาสตร์แห่งชาติ เพื่อต่อต้านขับไล่ปีศาจ

          ครูบาอาจารย์และนักวิชาการตลอดจนสังคมส่วนไม่น้อย ต่างก็รู้ว่าเป็นนิยายสร้างใหม่ แต่ชอบ เลื่อมใส อยากได้ประวัติศาสตร์ไทยอย่างนี้ มีตัวตนโรแมนติคอย่างเท่

          ไม่อยากได้พล็อตอื่น และไม่อยากได้ความจริงจืดๆที่มีหลักฐานวิชาการแห้งๆแข็งๆทื่อๆ

อานุภาพพ่อขุนรามคำแหง ละครปลุกใจรักชาติ บทประพันธ์ของหลวงวิจิตรวาทการ (กิมเหลียง วัฒนปฤดา หรือ วิจิตร วิจิตรวาทการ) แสดงครั้งแรกเมื่อปี 2497 สมัยรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม

อานุภาพพ่อขุนรามคำแหง ละครปลุกใจรักชาติ บทประพันธ์ของหลวงวิจิตรวาทการ (กิมเหลียง วัฒนปฤดา หรือ วิจิตร วิจิตรวาทการ) แสดงครั้งแรกเมื่อปี 2497 สมัยรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม

          สังคมอนุรักษนิยมกลัวการเปลี่ยนแปลงอย่างยิ่ง จึงมองการเปลี่ยนแปลงเป็นปีศาจ

          แล้วพากันฟูมฟายโหยหาอดีตที่ไม่เคยมีอยู่จริง ว่าในน้ำมีปลา ในนามีข้าว ไม่ต้องเสียภาษี ซื้อขายวายล่องท่องเล่นเป็นที่สนุกสนานมั่นคงและมั่งคั่งอย่างยั่งยืน ด้วยลอยกระทงเผาเทียนเล่นไฟ ฯลฯ ซึ่งมาจากเรื่องแต่งเป็นนิยายล้วนๆ

          “ผู้ควบคุมปัจจุบัน ย่อมบงการอดีตได้, ผู้ควบคุมอดีตได้ ย่อมบงการอนาคตได้”

          จะควบคุมสังคมได้ก็ด้วยการควบคุมความคิด เมื่อควบคุมความคิดได้ คนทั้งหลายจะเชื่อฟังอย่างสงบราบคาบ

          ผู้ถืออำนาจเผด็จการจึงต้องควบคุมข่าวสาร, ควบคุมความรู้ประวัติศาสตร์, ควบคุมศัพท์และความหมายของภาษาโดยคณะกรรมการที่เผด็จการจัดตั้งขึ้น, ควบคุมพิธีกรรม

          เช่น ลอยกระทงในตระพังกลางเมืองสุโขทัยที่ผิดธรรมชาติ ฯลฯ เพราะตระพังคือสระน้ำกักไว้ใช้ดื่มกินในวัดและวัง ไม่ขุดไว้ลอยกระทง

          [ข้อความและแนวคิดสำคัญๆ ได้จากข้อเขียนอธิบายท้ายเล่มวรรณกรรมโลกเรื่อง 1984 ของ จอร์จ ออร์เวลล์ (แปลโดย รัศมี เผ่าเหลืองทอง, อำนวยชัย ปฏิพัทธ์เผ่าพงศ์ สำนักพิมพ์สมมติ พิมพ์ครั้งที่สี่ พ.ศ. 2557]}