มติชนรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 14 สิงหาคม 2558

 

หมาศักดิ์สิทธิ์

ที่บรรพชนโคราชเซ่นสังเวย

 

หมาศักดิ์สิทธิ์ในศาสนาผี ราว 3,000 ปีมาแล้ว ลายเส้นคัดลอกจากภาพเขียนสีที่หน้าผาบนเขาจันทน์งาม อ. สีคิ้ว จ. นครราชสีมา

หมาศักดิ์สิทธิ์ในศาสนาผี ราว 3,000 ปีมาแล้ว ลายเส้นคัดลอกจากภาพเขียนสีที่หน้าผาบนเขาจันทน์งาม อ. สีคิ้ว จ. นครราชสีมา

         หมาตัวผู้ เป็นสัญลักษณ์ของบรรพชนผู้ให้กำเนิดมนุษย์

         คนดั้งเดิมของโคราช ราว 3,000 ปีมาแล้ว เคารพยกย่องเป็นบรรพชน จึงเขียนรูปหมาศักดิ์สิทธิ์ตัวผู้ (เน้นเป็นพิเศษตรงอวัยวะเพศผู้) พร้อมบุคคลสำคัญของชุมชน ไว้บนหน้าผา ศูนย์กลางศักดิ์สิทธิ์ของคนหลายกลุ่มใช้ทำพิธีเซ่นสังเวยร่วมกันในศาสนาผี

         [ทุกวันนี้เรียกบริเวณนั้นว่าเขาจันทน์งาม อ. สีคิ้ว จ. นครราชสีมา]

         แต่ชุมชนดั้งเดิมอีกหลายแห่งในยุคเดียวกัน ยกย่องหมาเป็นผู้วิเศษที่นำพันธุ์ข้าวจากฟ้าลงมาให้คนปลูกกินเป็นอาหารหลักสืบจนทุกวันนี้

Print

โคราชของเรา มีอธิบายเพิ่มเติม

         ในหนังสือโคราชของเรา ไม่ได้เขียนบอกเรื่องหมาตัวผู้เป็นสัญลักษณ์ศักดิ์สิทธิ์ของบรรพชนผู้ให้กำเนิดมนุษย์ เพราะลืมสนิท

         ทั้งๆเตรียมไว้หมดแล้ว โดยเชื่อมโยงร่องรอยที่สืบเนื่องแล้วหลงเหลือในนิทานพระนอนจักรสีห์ จ. สิงห์บุรี เรื่องลูกชายฆ่าพ่อซึ่งเป็นหมา เลยต้องสร้างพระนอนชดใช้กรรม (โครงเรื่องลูกฆ่าพ่อ เหมือนพญากง พญาพาน จ. นครปฐม)

         และยังมีเตรียมไว้อีกอยู่ในบทความวิชาการเรื่อง บทบาทของ “หมา” ในตำนาน และพิธีกรรมของชาติพันธุ์ต่างๆในอุษาคเนย์ โดย ปฐม หงษ์สุวรรณ (อาจารย์ประจำคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม) พิมพ์ใน วารสารอักษรศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย [ปีที่ 35 ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม 2549) หน้า 213-241]

         นึกขึ้นได้ว่าผมลืมอธิบายเรื่องนี้ เมื่อได้คุยกับ อ. ศิริพจน์ เหล่ามานะเจริญ ที่เขียนคอลัมน์ประจำในมติชนสุดสัปดาห์ โดยพาดพิงเรื่องหมาเป็นบรรพชนของมนุษย์

         แต่ สายเสียแล้ว หนังสือโคราชของเรา พิมพ์เป็นเล่มเสร็จแล้ว ผมเลยเพิ่มเติมแก้ไขอะไรอีกไม่ได้ ต้องอาศัยเขียนบอกตรงนี้ให้ช่วยเพิ่มเติมด้วย