มติชนรายวัน ฉบับประจำวันจันทร์ที่ 2 มีนาคม 2558

 

คนไทยมาจากไหน?

           “เรื่องคนไทยมาจากไหน เกิดขึ้นเพราะอะไร ทำไมจึงเกิดปัญหานี้ขึ้นมา?”

           “เรื่องคนไทยมาจากเทือกเขาอัลไต มีความเป็นมาและรายละเอียดอย่างไร –?”

           เป็นคำถามส่งมาจาก อ. ปติสร เพ็ญสุต คณะศิลปศาสตร์ สถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ แล้วชวนไปบอกเล่าให้นักศึกษาที่นั่นฟังสนุกๆเพลินๆ (เมื่อบ่ายวันอังคารที่ 10 ก.พ. 2558) จะสรุปสิ่งที่ผมบอกเล่ามาดังนี้

           คนพื้นเมืองยุคอยุธยา กับยุคธนบุรี ไม่พบว่ามีข้อสงสัยหรือมีคำถามว่าคนไทยมาจากไหน?

           เพราะต่างรู้แก่ใจดีว่าทุกคนมีหัวนอนปลายตีนบริเวณลุ่มน้ำต่างๆ ทั้งห่างไกลและใกล้ๆ หมายถึงมีภูมิลำเนาเป็นคนที่โน่น ที่นี่ ที่นั่น หรือ เมืองโน้น เมืองนี้ เมืองนั้น

           โดยมีคนพวกหนึ่งเรียกตัวเองว่าไทย อยู่ร่วมปะปนกับคนอื่นๆ ที่เรียกตัวเองด้วยชื่ออื่นๆ เช่น มอญ, เขมร, ลาว, มลายู, จีน, จาม, พราหมณ์, แขก, ฯลฯ ซึ่งจัดเป็นคนต่างชาติภาษา และมีมากถึงสิบสองภาษา หมายถึงนับไม่ถ้วน

           นานเข้าคนกลุ่มต่างๆก็แต่งงานอยู่กินด้วยกัน สืบลูกหลานเผ่าพันธุ์ เรียกตามภาษาปากว่าร้อยพ่อพันแม่ แล้วสังกัดความเป็นไทย เรียกตัวเองว่าไทย เพราะได้ประโยชน์ทางเศรษฐกิจการเมืองจากชื่อไทย

           พวกที่สงสัยว่าคนไทยมาจากไหน? เป็นชาวยุโรปยุคอยุธยา กับยุครัตนโกสินทร์

           ยุคอยุธยา ชาวยุโรปสงสัยว่าคนไทยมาจากไหน? พบเก่าสุดในเอกสารของลาลูแบร์ราชทูตฝรั่งเศส สมัยพระนารายณ์ฯ โดยพยายามเก็บคำบอกเล่าต่างๆของคนอยุธยาซึ่งน่าจะเป็นเจ้านายขุนนางในราชสำนัก

           คนอยุธยาสมัยพระนารายณ์ฯบอกว่าเรียกอยุธยาว่าเมืองไทย เรียกตัวเองว่าไทย มาจากไทยน้อย คือคนลุ่มน้ำโขง หรือเป็นที่รู้กันทั่วไปว่า ลาว

           ยุครัตนโกสินทร์ ราวสมัย ร.5 ชาวยุโรปที่เป็นพวกล่าอาณานิคม เช่น ฝรั่งเศส สงสัยว่าคนไทยเป็นใคร? มาจากไหน? แล้วสร้างคำอธิบายว่าคนไทยมีบรรพชนอยู่เหนือๆขึ้นไปทางตอนกลางๆของจีน

           หลังจากนั้น นักค้นคว้าและนักวิชาการไทยก็รับคำอธิบายของนักค้นคว้าชาวยุโรปยุคอาณานิคม มาอธิบายขยายต่อให้เข้มข้นขึ้น ว่า

           คนไทยมีบรรพชนตั้งหลักแหล่งอยู่เทือกเขาอัลไต แล้วอพยพลงมาตั้งอาณาจักรน่านเจ้า ก่อนอพยพลงมาตั้งกรุงสุโขทัยเป็นราชธานีแห่งแรก

           ทั้งนี้ด้วยอิทธิพลเชื้อชาตินิยมคลั่งชาติที่มีมากจากยุโรปยุคนั้น

           คนไทยมาจากไหน? เป็นคำถามมีมากและหนักแน่นขึ้นหลัง พ.ศ. 2520 (เกือบ 40 ปีมาแล้ว)

           เพื่อต่อต้าน และตอบโต้ประวัติศาสตร์แห่งชาติของไทย ที่บอกว่าคนไทยมีแหล่งกำเนิดบริเวณเทือกเขาอัลไต ซึ่งอยู่บริเวณดินแดนมองโกเลีย ที่อยู่เหนือจีนขึ้นไป แล้วอพยพถอนรากถอนโคนมาจากเทือกเขาอัลไต

           ประโยคคำถามเรื่องคนไทยมีเป็นชุดต่อเนื่องกัน ว่า (1.) คนไทยมาจากไหน? (2.) คนไทยไม่ได้มาจากไหน? (3.) คนไทยอยู่ที่นี่ ที่อุษาคเนย์

           เพื่อไม่ยอมจำนนต่อคำอธิบายแห่งชาติของทางการ ที่มีลักษณะคลุมถุงชน, มัดมือชก, ครอบงำ, กดทับ สังคมไทยมานานเกือบ 100 ปี ด้วยระบบการศึกษาไทยที่ปิดปาก ห้ามถาม ห้ามเถียง ผู้ใดแข็งข้อถือว่าไม่รักชาติและเป็นฝ่ายตรงข้าม

           ถ้าเชื่อคำอธิบายแห่งชาติของทางการ ก็เท่ากับเชื่อว่าไทยเป็นเชื้อชาติบริสุทธิ์โดยไม่ประสมเผ่าพันธุ์อื่น ซึ่งไม่มีจริงในโลก

           และเท่ากับกีดกันชาติพันธุ์อื่นออกจากความเป็นไทย หรือออกจากพื้นที่ความทรงจำในประวัติศาสตร์ไทย

           ซึ่งล้วนตรงข้ามดำขาวจากพยานหลักฐานจริงทั้งทางประวัติศาสตร์โบราณคดีที่เป็นโบราณวัตถุสถานและที่พบเห็นแก่ตาในวิถีชีวิตประจำวัน

           คำถามคนไทยมาจากไหน? ทำให้เกิดความกระตือรือร้นแสวงหาคำอธิบายหลากหลายที่ต่างจากประวัติศาสตร์แห่งชาติ

           แต่ที่สำคัญคือเข้าหาใกล้เคียงพยานหลักฐานที่พบทั้งในไทยและในสุวรรณภูมิอุษาคเนย์ ซึ่งเป็นที่ยอมรับของเพื่อนบ้านและนักวิชาการนานาชาติ

           เรื่องเทือกเขาอัลไต จะบอกพรุ่งนี้