Download PDF

มติชนรายวัน ฉบับประจำวันอังคารที่ 15 ตุลาคม 2556

 

การเมืองในวัฒนธรรม

          ก่อน 14 ตุลาคม 2516 วัฒนธรรมถูกรัฐกำหนดว่าต้องไม่การเมือง รวมถึงศิลปะเพื่อศิลปะเท่านั้น ไม่ศิลปะเพื่อชีวิต

          หลัง 14 ตุลา วัฒนธรรมยังถูกกำหนดความหมายเหมือนเดิมโดยรัฐและอำนาจเหนือรัฐ

          แต่วัฒนธรรมในความหมายกว้าง(อย่างสากลโลก) หมายถึงวิถีชีวิตของคนที่เกี่ยวข้องกับสิ่งต่างๆโดยรอบ ล้วนถูกบงการและครอบงำช่วงชิงโดยการเมืองทุกระดับ

          ดนตรีไทย, นาฏศิลป์ไทย, วรรณคดีไทย, อาหารไทย, ประวัติศาสตร์ศิลปะและโบราณคดีไทย, ฯลฯ อย่างเป็นทางการทุกวันนี้ ทั้งหมดเป็นผลผลิตของราชสำนักลุ่มน้ำเจ้าพระยา(ที่เป็นเครือญาติกับราชสำนักต่างๆของสุวรรณภูมิในอุษาคเนย์) ย่อมถูกบงการและครอบงำโดยการเมืองในราชสำนักอย่างหลีกเลี่ยงมิได้

          เช่น ดนตรีไทยและนาฏศิลป์ไทย เป็นเครื่องมือของการเข้าสู่อำนาจ และสืบทอดรักษาอำนาจที่ได้มานั้น

          ปราสาทพระวิหาร รวมถึงปราสาทอื่นๆทั้งในกัมพูชา, ลาว, และไทย ล้วนมีขึ้นจากการเมือง(และศาสนา)ของราชสำนักยุคนั้นๆ

          แม้วิธีการศึกษาประวัติศาสตร์ศิลปะและโบราณคดีของปราสาทเหล่านั้น ซึ่งถูกสถาปนาเป็นมาตรฐาน ก็เกิดมีขึ้นจากการเมือง(และเศรษฐกิจ)ยุคล่าเมืองขึ้น เพื่อเศรษฐกิจการเมืองยุคล่าอาณานิคม

          ความจริงเป็นดังนี้ แล้วจะบอกได้ไฉนว่างานวิจัยค้นคว้าและการศึกษาด้านเหล่านั้นไม่การเมือง(เว้นเสียแต่หลอกตัวเองและหลอกคนอื่น ตามวัฒนธรรมในความหมายคับแคบ อย่างไทยๆที่หลอกทุกอย่าง)

วัฒนธรรมไทย ไม่การเมือง

          วัฒนธรรมไทย ถูกรัฐและอำนาจเหนือรัฐกำหนดว่าต้องไม่การเมือง

          ที่ว่า“ไม่การเมือง” ในวัฒนธรรมไทย หมายถึง ไม่ประชาธิปไตย, ไม่เสมอภาค, ไม่ยอมรับผลการเลือกตั้ง, ฯลฯ ไม่ประชาชนพลเมือง จึงมีแต่คนดีที่เป็นไพร่ฟ้าข้าแผ่นดิน