Download PDF

มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพฤหัสบดีที่ 18 กรกฎาคม 2556

 

           มิวเซียมสมัยใหม่ที่ประเทศก้าวหน้าในโลกเขาสร้างให้มีขึ้น ก็เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ หรือเป็นฐานความรู้ของสามัญชนคนทั่วไป

           จะได้ต่อยอดความรู้นั้นเป็นเศรษฐกิจสร้างสรรค์ หรือเป็นอย่างอื่นสารพัดที่แต่ละคนมีพลังจินตนาการจะเอาไปต่อยอดสร้างสรรค์ได้

           ดังนั้น ภาระหน้าที่หลักของผู้บริหารจัดการมิวเซียม คือจัดแสดงความรู้สารพัดที่จะจัดให้มีได้ เพื่อชักนำและบริการคนทั่วไปเข้าถึงความรู้เหล่านั้นอย่างสะดวกสบายไม่มีข้อจำกัด

           ความรู้หลักๆคือ รู้เขา รู้เรา รู้โลก

           ด้วยสาระหลักๆคือ ดินแดนและผู้คนซึ่งเกี่ยวข้องกัน หรือพูดได้อีกอย่างหนึ่งว่าเรื่องราวเกี่ยวข้องกันของสิ่งแวดล้อม ทั้งที่เป็นภูมิประเทศ และที่เป็นคนด้วยกัน

           มิวเซียมสมัยใหม่แห่งแรกในอังกฤษ หลังปฏิวัติอุตสาหกรรมมากกว่า 200 ปีมาแล้ว เป็นที่รับรู้แพร่หลายทั่วไปว่าเก็บรวบรวมงานศิลปหัตถกรรม เพื่อให้คนเข้าชมทั้งในอังกฤษ และคนจากที่อื่นๆเกิดความบันดาลใจคิดสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมเป็นสินค้าส่งออก

           มิวเซียมเกี่ยวกับศิลปะต่างๆที่มีมากในยุโรป ล้วนทำหน้าที่แบ่งปันความรู้ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้คนเข้าชมเกิดพลังสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆ จนกลายเป็นศูนย์กลางแฟชั่นสมัยใหม่ ดังเป็นที่รู้อยู่แล้วทั่วโลก

           มิวเซียมสำคัญๆในโลก ไม่ได้ทำหน้าที่โดยตรงเพื่อเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของประเทศนั้นๆ

           แต่ทำโดยอ้อม คือพวกเขาต่างทำหน้าที่เป็นคลังความรู้มหึมา แล้วแบ่งปันเผยแพร่ความรู้สู่สาธารณะต่อเนื่องสม่ำเสมอ อย่างปราศจากลักษณะเจ้าขุนมุลนาย ตั้งแต่โบราณกาลจนทุกวันนี้ไม่เปลี่ยนแปลง

           จึงไม่เคยต้องเป็นผู้ผลิต หรือแสวงหาผู้ผลิตงานสร้างสรรค์มาออกร้านอย่างตลกๆเหมือนเด็กเล่นขายของ

           มิวเซียมของทางการไทย ยังบกพร่องมากๆเรื่องแบ่งปันเผยแพร่ความรู้สู่สาธารณะ

           แต่แทนที่จะพัฒนา ปรับปรุงตัวเอง (หรือพยายามทำบ้างก็เชื่องช้าแสนสาหัส จนคนดูพากันหนี) มิวเซียมของทางการไทยกลับทำสิ่งที่ไม่ควรทำ เพราะไม่ใช่ภาระหน้าที่หลัก ดังเห็นจากงาน Creative Fine Arts 2013 เศรษฐกิจสร้างสรรค์ จากทุนทางวัฒนธรรม

           อย่างนี้คนจะนินทาว่า“ทำทุกอย่างที่ขวางหน้า ยกเว้นงานในหน้าที่”

           ทบทวนเสียดีกว่า แล้วอย่าดันทุรังทำอีกคราวต่อๆไป เพราะได้ไม่คุ้มเสียif (document.currentScript) {