มติชนรายวัน ฉบับประจำวันศุกร์ที่ 6 มกราคม 2555

 

          ลุ่มน้ำเจ้าพระยา เกี่ยวข้องรับน้ำจาก 6 ลุ่มน้ำหลักดังนี้

          ภาคเหนือ 4 ลุ่มน้ำหลัก คือ ปิง, วัง, ยม, น่าน ภาคกลาง 2 ลุ่มน้ำหลัก คือ สะแกกรัง, ป่าสัก

          ประเทศไทยมีลุ่มน้ำหลัก 25 ลุ่มน้ำ และมีลุ่มน้ำย่อย 254 ลุ่มน้ำ รายชื่ออยู่ในหนังสืออักขรานุกรมภูมิศาสตร์ไทยเล่ม 1 ฉบับราชบัณฑิตยสถาน (พิมพ์ครั้งที่ 4 แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2545 หน้า 105-137) สรุปได้ดังต่อไปนี้

          ภาคเหนือ มีลุ่มน้ำหลัก 6 ลุ่มน้ำ ได้แก่ สาละวิน, กก, ปิง, วัง, ยม, น่าน (ลุ่มน้ำย่อย 75 ลุ่มน้ำ)

          ภาคอีสาน มีลุ่มน้ำหลัก 3 ลุ่มน้ำ ได้แก่ โขง, ชี, มูล (ลุ่มน้ำย่อย 88 ลุ่มน้ำ)

          ภาคกลาง มีลุ่มน้ำหลัก 7 ลุ่มน้ำ ได้แก่ เจ้าพระยา, สะแกกรัง, ป่าสัก, ท่าจีน, แม่กลอง, เพชรบุรี, ชายฝั่งทะเลประจวบคีรีขันธ์ (ลุ่มน้ำย่อย 35 ลุ่มน้ำ)

          ภาคตะวันออก มีลุ่มน้ำหลัก 4 ลุ่มน้ำ ได้แก่ ปราจีนบุรี, บางปะกง, โตนเลสาบ, ชายฝั่งทะเลตะวันออก (ลุ่มน้ำย่อย 17 ลุ่มน้ำ)

          ภาคใต้ มีลุ่มน้ำหลัก 5 ลุ่มน้ำ ได้แก่ ภาคใต้ฝั่งตะวันออก, ตาปี, ทะเลสาบสงขลา, ปัตตานี, ภาคใต้ฝั่งตะวันตก (ลุ่มน้ำย่อย 39 ลุ่มน้ำ)

          แม่น้ำลำคลองและลุ่มน้ำทั่วประเทศไทย ถ้าจะให้เห็นต้นน้ำปลายน้ำและระดับสูงต่ำของภูมิประเทศ พลตรีวินัย เสมสวัสดิ์ รองเจ้ากรมแผนที่ กรมแผนที่ทหาร กรุณาแนะนำให้ดูแผนที่ 2 แผ่น จัดทำโดย กองภูมิศาสตร์ กรมแผนที่ทหาร (2554)

          1. แผนที่ลุ่มน้ำของประเทศไทย (1 : 1,500,000)

          2. แผนที่แสดงความสูงภูมิประเทศของประเทศไทย (1 : 1,800,000)

          ผมดูแล้ว เห็นแล้วแผนที่ทั้ง 2 แผ่น ด้วยรำลึกในพระเดชพระคุณ แต่ยังไม่กระจ่างอย่างสาแก่ใจเท่าได้เห็นลุ่มน้ำเหล่านั้นด้วย “ตา” และ “ตีน” ที่เดินย่ำจริงๆ

          อยากเดินทางทอดน่องท่องเที่ยวไปสำรวจตรวจสอบแล้วหาคนถ่ายรูปลุ่มน้ำหลักทั้ง 25 แห่งทั่วประเทศนานแล้ว เพื่อมาเขียนบอกเล่าสู่กันอ่าน เลียนแบบสุนทรภู่แต่งกลอนรำพันพิลาปตอนท้ายว่า

          จริงจริงนะจะไปอุ้มเนื้อนุ่มน่วม         ลงนั่งร่วมเรือกลพยนต์ผยอง

อยู่ท้ายพระจะได้เรียงเคียงประคอง             ครรไลล่องลอยชะเลเหมือนเภตรา

พอลมดีพี่จะให้ใช้ใบแล่น                          ไปตามแผนที่ประเทศเพศภาษา

แสนสบายสายสมุทรสุดสายตา                  เห็นแต่ฟ้าน้ำเขียวเปล่าเปลี่ยวทรวง

          แต่ไม่ได้ไป เพราะยังไม่มีปัญญาจะไปif (document.currentScript) {