Download PDF

มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพฤหัสบดีที่ 8 ธันวาคม 2554

 

          มุ่ง “ความเป็นเลิศทางวิชาการ” คือเป้าหมายของการศึกษาไทย ที่ผู้บริหารสถาบันทุกระดับยกเป็นคาถาศักดิ์สิทธิ์เขียนป้ายปิดประกาศอวด “เอาหน้า” กัน

          แต่ขณะมุ่งความเป็นเลิศทางวิชาการนั้น หารู้ไม่ว่า “ความเป็นคนลดลง” ดูได้จากความอัปลักษณ์ของสังคมที่เหลื่อมล้ำ, เอาเปรียบ, มักได้, ฯลฯ

          แล้วยังดูได้จากผู้บริหารโรงเรียนจำนวนหนึ่ง ดังมีอยู่ในข้อเขียนเรื่อง การศึกษาแบบฆ่าตัวตาย โดย ครูคม (เนชั่นสุดสัปดาห์ ฉบับวันที่ 25 พฤศจิกายน 2554 หน้า 68) จะคัดย่อมาให้อ่านทั่วกันดังนี้

          ผอ. โรงเรียนบางแห่งมุ่งความเป็นเลิศทางวิชาการอย่างเดียว แต่ไม่ใช่มุ่งคุณภาพทางวิชาการ เพราะจุดหมายแท้จริงอยู่ที่รางวัล(เกียรติยศ) การกระทำของผู้บริหาร(ผอ.รร.) กลายเป็น ‘อัปยศ’

          ครูคมเล่าว่าเด็กที่เป็นตัวแทนไปแข่งขันด้านวิชาการที่เขตไม่กี่สิบคน แต่ราวกับว่าไปกันทั้งโรงเรียน(มีนักเรียนกว่า 600 คน) ไม่ให้ความสำคัญอื่นใดนอกจากความเป็นเลิศ เด็กที่เหลือมากกว่า 500 คนไม่ต่างกับส่วนเกินของโรงเรียน ถูกปล่อยปละละเลย ไม่ให้ความสำคัญแก่กีฬา ไม่สนับสนุนนักเรียนเล่นกีฬา

          “หลายคนอยากถามว่าเด็กที่เหลือเป็นนักเรียนหรือเยาวชนของชาติหรือไม่(เป็นหมาหรือเป็นคน) ทำไมไม่ส่งเสริมให้เป็นไปตามศักยภาพของบุคคลนั้นๆ”

          ครูคมย้ำว่าการจัดการศึกษาของผู้บริหารรุ่นใหม่สร้างให้เด็กไทยหรือคนไทยนับวันแต่จะไม่รู้แพ้ ไม่รู้ชนะ และไม่รู้อภัย เมื่อชีวิตพ่ายแพ้ต่อชะตากรรมก็ตีโพยตีพายเกินกว่าเหตุ โทษทุกอย่างทุกคนนอกจากตัวเอง

          ศ.นพ. วิจารณ์ พานิช แห่งสถาบันส่งเสริมการจัดการความรู้เพื่อสังคม (สสค.) มองการศึกษามุ่งความเป็นเลิศทางวิชาการ (ไว้ในคำนำหนังสือครูนอกกรอบ กับห้องเรียนนอกแบบ โดย เรฟ เอสควิท พิมพ์โดย สสค. กันยายน 2554) ว่า

          การเรียนรู้ในโรงเรียน เกือบทั้งหมดยังมุ่งที่สาระความรู้ ยังไปไม่ถึงการพัฒนาทักษะ ที่เป็นทักษะที่ซับซ้อน ที่เรียกว่า “ทักษะสำหรับศตวรรษที่ 21”

          หากสภาพเช่นนี้ยังดำรงต่อไป คนไทยในอนาคตจะ “โง่ทั้งชาติ” และจะตามชาติอื่นไม่ทัน—– ช่วยปลุกให้ผู้รับผิดชอบการศึกษาไทยตื่นขึ้นมาดำเนินการ “ปฏิรูปการเรียนรู้สำหรับศตวรรษที่ 21”อย่างจริงจังเสียที

          มิใช่ปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สองอย่างปลอมๆ เช่นที่กำลังดำเนินการอยู่

          เด็กนักเรียนจำนวนมากต้องรับเคราะห์เพราะผู้บริหารโรงเรียน และครูจำนวนหนึ่งมีพฤติกรรมดังที่ครูคมบอกว่า “อัปยศ” แล้วจะส่งผลในอนาคตอย่างที่หมอวิจารณ์บอกว่า “โง่ทั้งชาติ”