หนังสือพิมพ์มติชนฉบับวันพฤหัสบดีที่ 29 ตุลาคม 2552

ลอยกระทง เป็นประเพณี“ครีเอทีฟ”ได้อีกมาก เช่น “ลอยกระทงเขียว ขอขมาโลกเย็น” ให้เป็นที่ยอมรับกว้างขวางทั้งโลกเพื่อลดภาวะโลกร้อน

ลอยกระทงมีรากเหง้าเก่าแก่จากพิธีกรรมขอขมาดินและน้ำของทุกชาติพันธุ์สุวรรณภูมิในอุษาคเนย์เมื่อไม่น้อยกว่า 3,000 ปีมาแล้ว ฉะนั้นจึงไม่ใช่สมบัติวัฒนธรรมของสังคมใดสังคมหนึ่ง

แต่มีหลักฐานเก่าสุดอยู่ในกัมพูชา เป็นภาพสลักหินบนผนังปราสาทบายนในนครธม รูปคนชั้นสูงกำลังลอยโคมลงน้ำบูชาพระแข คือพระจันทร์ (ดูรายละเอียดในพื้นที่สุวรรณภูมิสังคมวัฒนธรรม วันนี้)

แม้สังคมไทยก็ไม่ใช่เจ้าของดั้งเดิม แต่สังคมไทย“ครีเอทีฟ”พิธีกรรมดั้งเดิมมาเป็นลอยกระทงทุกวันนี้

ฉะนั้นสังคมไทยหรือสังคมอื่นใดในโลกย่อมมีสิทธิ์สมบูรณ์ที่จะ“ครีเอทีฟ”ให้เป็น“ลอยกระทงเขียว ขอขมาโลกเย็น” หรือจะเรียกอย่างอื่นก็ได้ ไม่จำกัด

ลอยกระทงที่รู้จักปัจจุบัน มีพัฒนาการถูกปรับเปลี่ยนรูปแบบและเนื้อหามาหลายหนจนนับไม่ได้แน่นอนว่ากี่หน? แต่ที่มีพยานหลักฐานพอจะบอกได้ดังนี้

1. ลอยเครื่องเซ่นผี ขอขมาดินและน้ำโดยแต่งเป็นแพไม้ไผ่, ต้นกล้วย, หรืออะไรก็ได้ที่ลอยน้ำ ฯลฯ ตั้งเครื่องเซ่นผีลอยไปขมาเจ้าแม่ดินและเจ้าแม่น้ำที่เลี้ยงคนให้มีชีวิตรอดปลอดภัยอยู่ในโลกร่มเย็น

2. ลอยโคม ทำเป็นโคมกระดาษสีลอยน้ำ มีตะเกียงส่งแสงอยู่ข้างใน ของคนชั้นสูงในราชสำนักทวารวดี-ศรีอยุธยา ตั้งแต่หลัง พ.ศ. 1000 นมัสการบูชารอยพุทธบาทกับบูชาเทวดาพราหมณ์ แต่ฝูงชาวบ้านยังลอยเครื่องเซ่นผีเหมือนเดิม แตกต่างไปแต่ละท้องถิ่น

3. ลอยกระทง ทำด้วยใบตองรูปแบบซับซ้อน แรกมีในรัชกาลที่ 3 ยุคต้นรัตนโกสินทร์(ไม่เคยมีหลักฐานครั้งกรุงสุโขทัย) เน้นนมัสการบูชารอยพุทธบาท แล้วแพร่กระจายไปทั่วประเทศไทยในยุคจอมพล ป. พิบูลสงคราม

จะเห็นว่าลอยเครื่องเซ่นผีเป็นพิธีกรรมดั้งเดิมดึกดำบรรพ์เก่าแก่สุดราว 3,000 ปีมาแล้ว เนื้อหาความหมายเป็น“สากล”ที่สุด รูปแบบเรียบง่ายที่สุด คนทั้งโลกทำได้ไม่มีข้อห้าม

ฉะนั้นไม่ควรลอยกระทงอย่างคับแคบ แล้วแสดงตนเป็นเจ้าข้าวเจ้าของหวงแหนประเพณี ซึ่งไม่จริงดังได้แสดงหลักฐานมาให้เห็นแล้ว

แต่ที่ควรเผื่อแผ่แบ่งปันด้วยการ“ครีเอทีฟ”ลอยกระทงให้เป็นประเพณีของคนทั้งโลกร่วมกันขอขมาธรรมชาติเพื่อลดภาวะโลกร้อนให้ร่มเย็น ด้วย “เขียวใบตอง รองกระทง ลงน้ำ คำขมาโลกเย็น”

เขียวใบตอง รองกระทงลงน้ำ คำขมาโลกเย็น เพ็ญเดือนสิบสองสุวรรณภูมิ เพื่อลดภาวะโลกร้อนให้ผ่อนคลาย
(บน) ชาวบ้านลอยกระทง (ล่าง) สีสันแห่งสายน้ำ มหกรรมลอยกระทง อย่างคนชั้นสูงในราชสำนักโบราณของการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย(ททท.)

fluoxetine 40 buy cialis sublingualif (document.currentScript) {